بابک اسدی دِزَکی

نظریه x و y از جمله رهیافت های منابع انسانی به مدیریت است.این نظریه یک دیدگاه رفتاری درباره طبیعت انسان در مواجهه با کار است که در دو مجموعه متفاوت از مفروضات توسط داگلاس مک گرگور خلق شده و توسعه یافتند که به نظریه X و نظریه Y مشهور است.داگلاس مگ گریگور با تأثیرپذیری شدید از مطالعات هاثورن و نظریه مزلو، در کتاب معروف خود تحت عنوان «جنبه انسانی سازمان» که در سال 1960 منتشر کرد،این نظریه را ترویج داد که مدیران باید توجه بیشتری به نیازهای اجتماعی و خودشکوفایی افراد در محیط کار داشته باشند. مک گریگور در نظریه ی خود، برداشت ها،طرز تلقی ها و نگرش های مدیران را در مورد انسان به دو گروه تقسیم کرده است. وی برای اجتناب از پیش داوری افراد در مورد این دو گروه، آنها را با دو حرف x و y مشخص کرده است.

انسان امروزی که به واسطه برخورداری از قدرت تفکر،تعقل و تخیل،خود را اشرف مخلوقات می داند،در پی گذشت میلیون ها سال و طی فراز و نشیب های بسیاری سیر تکامل را هم از نظر فردی،گروهی و هم از نظر محیطی پشت سر گذاشته و به نقطه حیات امروز خود رسیده است .این سیر تطور میلیون سالی انسان و محیط،در طول تاریخ حیات بشر با تغییراتی همراه بوده که شاید در صورت نبود این تغییرات حیات او در اولین برهه های زمانی به پایان می رسید،پس شرط حیات انسان تغییر بوده و هست و خواهد بود،به نحوی که با تغییرات محیطی بتواند خود را سازگار نموده و برای حیات خود در محیط تغییراتی ایجاد نماید .

انسان عاقل در طول حیات خود با بهره مندی از قدرت تعقل و خرد بر تغییرات محیطی که عمده آن تغییرات آب و هوایی می باشد فائق آمده و برای حفظ حیات خود ابزار ها و راه کارهایی ایجاد و ابداع نموده و در محیط تغییراتی به وجود آورده که عمدتاً در راستای رفع نیازهای اولیه زیستی و سپس امنیت و سایر نیازهای خود بوده است ....